Stroom, gas, benzine worden duurder: waar gaat het heen met de prijzen en wat kun je doen?
REGIO - Dreigbrieven van de energieleverancier, de euroteller bij de pomp die zeker twee keer zo hard gaat als die van de liters en een schuldgevoel als je de verwarming een tik hoger zet. Zijn we in een volgende energiecrisis beland of valt het allemaal nog mee?
Belangrijker nog: waar gaat het heen en wat kun je doen? We vroegen het aan Ben Woldring van gaslicht.com, Paul van Selms van UnitedConsumers en emeritus lector Energie & Netwerken Martien Visser.
Waar gaat het heen met de benzineprijs?
'Die psychologische grens van 2 euro per liter aan de pomp, die is verleden tijd', zegt marktkenner Paul van Selms van UnitedConsumers. 'Ik denk niet dat de prijs ooit nog onder de 2 euro per liter komt.' Want ook al stopt de huidige oorlog in het Midden-Oosten, de geopolitieke spanningen blijven, zo redeneert hij.
Van Selms wijst erop dat we aan de pomp nu nog steeds 'profiteren' van een deel van de eerder ingevoerde accijnskorting. 'Als die er helemaal af gaat, heeft dat ook weer forse impact op de prijzen.'
Dat de accijns of btw - die nog over het totaalbedrag geheven wordt - omlaag gaat, ziet hij niet gebeuren. 'De accijnsknop wordt structureel alleen omhoog gedraaid. De overheid heeft meer geld nodig en er zijn alternatieven voor de auto. Zoals het openbaar vervoer of een elektrische fiets', besluit Van Selms.
Variabel of vast energiecontract, wat is wijsheid?
'Als je nu een variabel contract hebt, wees erop voorbereid dat de prijzen omhoog gaan', zegt Ben Woldring, oprichter van gaslicht.com. 'In de energieprijzen zit een vertraging van een tot zes maanden', legt hij uit.
'Traditioneel werden de prijzen op 1 januari en 1 juli opnieuw vastgesteld, sinds de energiecrisis is dat bij sommige aanbieders verschoven naar eens per kwartaal of maandelijks zelfs.' Of je dan nu moet overstappen op een vast contract, valt ook niet zo te zeggen.
'Daar kan niemand het juiste antwoord op geven, ik heb ook geen glazen bol. Wat ik wel kan zeggen is dat de stijging van de energieprijzen nu in vergelijking tot die aan het begin van de oorlog in Oekraïne, in het niet valt.'
Dat komt volgens Woldring doordat Rusland een halfjaar voor de inval de gasexport al afkneep en de prijzen op een veel hoger niveau zaten. Nu zaten we juist weer op een normaler niveau. 'Er zijn mensen met een vast contract die hogere tarieven hebben dan de prijzen die je betaalt als je nu een nieuw contract afsluit.'
Voor wie een dynamisch contract heeft, is de situatie heel anders. 'Dan voel je elke ontwikkeling op het wereldtoneel direct in de portemonnee.'
Wat kun je zelf nu al doen?
'Zo zuinig mogelijk zijn met energie', adviseert Martien Visser, expert op het gebied van de energietransitie. 'Je merkt dat de nachten nog erg koud zijn. Wat je niet moet doen, is 's ochtends meteen de verwarming aanzetten. De zon verwarmt het huis later wel.'
Wat volgens hem ook behoorlijk kan helpen, is je gedrag in de badkamer aanpassen. 'Zo'n 20 procent van je gasverbruik, gaat op aan douchen. Dus korter douchen scheelt echt. Koken daarentegen kost heel weinig gas.'
Tenslotte wijst Visser nog op het fenomeen sluipstroom of sluipverbruik. 'Apparaten die stroom verbruiken terwijl ze "uit" of op stand-by staan. De tv bijvoorbeeld, het lijkt alsof die uitstaat, maar dat is niet zo. Zolang de stekker in het stopcontact zit, verbruikt die stroom.'
Het is natuurlijk geen doen om elke dag alle stekkers uit de stopcontacten te trekken. 'Het is wel raadzaam om opladers na het opladen uit het stopcontact te halen. En voor andere apparaten kun je een tussenschakelaar erop zetten, die je dan uit kunt zetten. De stekkers van apparaten die je zelden gebruikt, haal je er het beste wel uit.'
Lees ook: Bijna de helft van nieuwebouwhuizen vorig jaar was een sociale huurwoning
